Frantziako hauteskunde legegileetako hautagaiak Ipar Euskal Herrian: 32 hautagai hiru eserlekutarako
Frantziako Asanblea Nazionala aukeratzeko bidean, hauteskunde legegileetako lehen itzulia dute igande honetan. Hauteskunde presidentzialak Emmanuel Macron liberalak irabazi zituen eta Ensemble (Batera) markarekin aurkezten da orain legegileetara, baina Asanblearen kontrola galtzeko arriskua izan dezake, Jean-Luc Melenchonen NUPES ezkerreko zerrenda bateratua indartsu iritsi baita hitzordu honetara.
Bestelako alderdi eta koalizioek ere lortu nahi dute Asanblea osatzen dute 577 eserlekuetarako bat, eta helburu horrekin, 32 hautagai aurkeztu dira Ipar Euskal Herrian, ekainaren 12ko lehen itzulira.
577 diputatu hautatzeko, 577 barrutitan banatzen da Frantziako Estatua hauteskunde legegileetarako. Ipar Euskal Herria laugarren, bosgarren eta seigarren barrutietan dago ordezkatua.
4. hautesbarrutia: Barnealdea eta Bearnoko zati bat hartzen ditu. Geografikoki barruti handiena da baina landa-eremua da eta biztanlez txikiena. 80.672 bozkatzaile ditu eta 9 haugai aukeztu dira. Jean Lassalle izan da azken diputatua (Resistons!), baina osasun arazoak direla eta, ez da oraingoan aurkeztu. Bere ordez, Julien Lassale, anaia, aurkeztu da. Hauek dira hautagaiak:
- Urrutikoetxea Egoitz (EH Bai)
- Lassalle Julien (Resistons!)
- Bouchard Valerie (Etiketarik gabe)
- Trounday Annick (Ensemble)
- Darnet Paul (Parti Animaliste)
- Echaniz Iñaki (NUPES)
- Lopez Sylviane (Rassemblement National)
- Ribeiro Carlos (Lutte Ouvriere)
- Margaux Taillefer (Reconquete!)
5. hautesbarrutia: Baiona, Angelu... hartzen ditu, Bidaxunerria, Amikuze eta Oztibarre kantonamenduraino. 98.913 bozkatzaile ditu eta 11 hautagai aurkeztu dira. Florence Lasserre (Ensemble) izan da azken diputatua. Hauek dira hautagaiak:
- Bardanouve Philippe (Lutte Ouvriere)
- Pereira-Ostanel Sandra (NUPES)
- Gil Benjamin (Union pour la France)
- Hary Mathilde (EH Bai)
- Lasserre Florence (Ensemble)
- Roubin Sylvie (Animalien aldeko mugimendua)
- Riche Thomas (Espoir Ric)
- Lesellier Pascal (Rassemblement National)
- Susbielle Helene (SE)
- Pathias Thibault (Divers Gauche)
- Pillot Annick (Reconquete!)
6. hautesbarrutia: Lapurdi kostaldea hartzen duen barrutia, barrualdean Itsasuraino sartuz. Barrutirik jendetsuena da. 105.134 bozkatzaile ditu eta 12 hautagai aurkeztu dira. Vincent Bru (Ensemble) izan da azken diputatua. Hauek dira hautagaiak:
- Dubois-Robin Tom (Nupes)
- Jouvet Philippe (Divers Centre)
- Dufau Peio (EH Bai)
- Soubelet Bertrand (Divers Droite)
- Bach Frabrice Sebastien (Les Republicains)
- Briolais Kevin (Animalien aldeko mugimendua)
- Goitschel Marielle (Resistons!)
- Neel Christiane (SE)
- Uhart Jacqueline (Lutte Ouvriere)
- Tenneson Mathis (Divers Centre)
- Bru Vincent (Ensemble)
- Becker Monique (Rassemblement National)
Hauteskunde kanpaina ez da partehartze handikoa izan Ipar Euskal Herrian. Gaiei dagokienez, etxebizitzaren afera izan da protagonista, 6. hautesbarrutian bereziki.
Hautaketa sistema: bi itzuli
Asanblea Nazionalerako hauteskundeak bi itzulitan ebazten dira.
Lehen itzulian botoen % 12,5 baino gehiago eskuratzen dutenak ekainaren 19ko bigarren itzulira igaroko dira. Hori bai, hautagairen batek lehen itzuli horretan emandako botoen % 50 baino gehiago eskuratzen baditu eta, gutxienez, hautesleen botoen % 25 ordezkatzen badute botoek, zuzenean eserlekua lortuko du lehen itzulitik, bigarren itzulira igaro gabe. Horretarako, baina, parte hartze handia izan beharra dago, abstentzioak kalte egiten baitio bigarren baldintza betetzeari. Horregatik, oso zaila da lehen itzulitik eserlekua lortzea eta ohikoena bigarren itzulira joatea da.
Bigarren itzulian, hautagai bozkatuena bihurtuko da diputatu. Berdinketa egonez gero, adinez nagusienak irabaziko du.
Asanblea Nazionala, legeak onartzen diren tokia
Bost urtez behin berritzen da Frantziako legeak onartzeko eskumena duen Asanblea Nazionala.
Asanblea Nazionalean gehiengoa duen alderditik edo korrontetik ateratzen da Frantziako lehen ministroa. Hala, izan liteke Frantziako presidentea eta Frantziako lehen ministroa alderdi berekoak izatea edo ez. Macronen alderdiak zuen gehiengoa orain arte eta horrek erraztu egin dio Frantziako presidenteari bultzatu nahi zituen legeak aurrera ateratzea. Ikusteko dago nola geratuko den orain Asanblearen osaketa.
Azken inkesten arabera, berdinketa dago une honetan Emmanuel Macron presidentearen Ensemble (Batera) aliantzaren eta NUPES ezkerreko koalizioaren artean.
Zure interesekoa izan daiteke
Kitchen auziaren epaiketa amaitu da, lau hilabeteren ostean
Lau hilabetean zehar, 100 lekukok baino gehiago deklaratu dute, eta epaiaren zain gelditu da prozesua.
Arabako Aldundiak ez du suhiltzailerik bidaliko Madrilera, bere lurraldean sute-arriskua dagoela eta
Astelehenean Espainiako Gobernuak baliabide gehiago eskatu zituen suteei aurre egiteko, eta EAEko hiru hiriburuetako udalek, Gipuzkoako Foru Aldundiarekin batera, bat egingo dute Bizkaiak Madrilen zabaldutako dispositiboan. Bitartean, hiru aldundiek partekatzen duten helikopteroak Euskadin jarraituko du.
Espainiako selekzioaren finalean Polizia Nazionala "bere eginkizunen gainetik" aritu izana salatu du Zupiriak
Munduko Txapelketaren finalean izandako istiluetan Polizia Nazionalak Bilbon egindako bi atxiloketak kritikatu ditu Eusko Jaurlaritzako Segurtasun sailburuak, Ertzaintzaren eskumena dela iritzita.
Sanchez: "Zer gehiago gertatu behar da larrialdi klimatikoaren aurkako ituna babesteko?"
Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidenteak ohartarazi du "larrialdi klimatikoak hil" egiten duela eta berriro eskatu du Larrialdi Klimatikoaren eta "negazionismoaren" aurkako Estatu Ituna hitzartzea. Sanchezek gogorarazi du 2026an suteek 170.000 hektarea baino gehiago kiskali dituztela Espainian, iaz baino sei aldiz gehiago. Gainera, suteek dagoeneko hamar hildako inguru eragin dituztela adierazi du, abuztua eta iraila, arrisku handieneko hilabeteetako bi, oraindik aurretik direla.
Aitor Landa eta Alfonso Garaikoetxea, Ertzaintzaren zuzendari eta buru berriak
Landa goi-mailako teknikaria da Nekazaritzan, eta 36 urteko esperientzia du babes zibilaren arloan. Garaikoetxeak 41 urte daramatza Ertzaintzan, eta azken 7 urteetan Herritarren Babeserako arloburu izan da.
Bizkaiko Auzitegiak artxibatu egin du Voxen ekitaldi batean Santurtzin izandako istiluengatik atxilotutako emakume baten aurkako auzia
Auzitegiak uste du atxilotutako emakumearen deklarazioa legez ezarritako epetik kanpo hartu zela, eta auzi penala artxibatzea erabaki du.
Bi atxilotu Bilbon, Munduko Txapelketako finalean Espainiako kamiseta jantzita zeraman gazte bati eraso egitea egotzita
Atxilotuei gorroto eta lesio delituak eta desordena publikoak eragitea egotzi diete. Ez da baztertzen atxiloketa gehiago egotea.
Auzitegi Nazionalak Belateko lanen esleipena ikertuko du
Koldo auziaren instrukzioaren ardura duen epaileak gaur jakinarazi du erabakia. UPNk eta PPk Maria Chiviteren dimisioa eskatu dute.
EAJren "legatua" bere egin nahi dutenei mezua, Estebanek: "Ezin da oinordetzan hartu defendatu nahi izan ez zena"
Ekitaldi politikoa egin dute jeltzaleek Bilbon, Sabino Aranak EAJ sortu zuela 131 urte bete direnean. "Atzo mespretxatu zituenak gaur ez du haien txapela janzteko eskubiderik", esan du, zuzenean aipatu gabe, baina EH Bilduri erreferentzia eginez.
Arabako Aldundiak Manzanosko saihesbidea ireki du eta herriko trenbide-pasaguneko trafikoa kendu
Arabako ahaldun nagusi Ramiro Gonzalezek eta Mugikortasun Jasangarriaren eta Bide Azpiegituren Saileko foru diputatu Jon Nogalesek Manzanosko saihesbidea inauguratu dute astelehen honetan. Proiektuak 3,8 milioi euroko inbertsioa izan du, eta horri esker, Añanako kuadrillako herri hori zeharkatzen duen trenbide-pasaguneko ibilgailuen trafikoa itxi egin dute.