Normaltasunerako bidean da Iruñea, uholde historikoen ondoren
Pixkanaka-pixkanaka, normaltasunerako bidean dira jada Iruñean eta inguruko udalerrietan, igande honetako uholdeen ondoren. Nafarroan izan diren euri handiek uholde historikoak eragin dituzte, batik bat Arga ibaiaren inguruetan, Iruñerrian, urak gainez egin baitzuen. Zorionez, ez zen biktimarik izan.
Euriteek aurreikuspen guztiak gainditu zituzten, eta metro karratuko 60 litro pilatu ziren. Ondorioz, arazo ugari sortu zen Iruñean, Uharten, Atarrabian eta Burlatan.
N-113 errepidea itxita Castejonen, Ebrok gainezka egin ondoren
Aurreikuspenak gainditu dituzten igandeko uholde historikoen ondoren, astelehen arratsaldean Ebrori begira daude guztiak.
Castejonen, 15:50ean espero zuten emaria handitzea, eta, ur horren ondorioz, N-113 errepidea moztuta geratu da, 74 kilometrotik aurrera.
Edonola ere, Nafarroako Gobernuaren aurreikuspenen arabera, urak ez du hirigune edo herriguneetan kalterik eragingo, eta nekazal zonaldeei eta errepideei eragingo die gehien bat.
Funesen alertan daude oraindik, baina uraren mailak behera egin du jada
Arga ibairen ur-goraldiari begira egon dira gaur Funesen bereziki, eta, bertan, ikastetxe bat itxi behar izan dute astelehen goizean, badaezpada.
Alertari eusten diote, baina urak dagoeneko behera egin du (13:00etan 940 metroan zegoen ura, eta, arratsalderako, berriz, 642 metrora jaitsi da).
Asteleheneko arazorik handienak, errepideetan
Atzo arratsaldeko lehen orduan, Arga ibaiaren emaria jaisten hasi zen, eta alerta Erriberrara, Nafarroako hegoaldera, pasatu zen. Gaur goizaldean, baina, ibaiek ez dute gainez egin bertan, eta ez da arazo larririk sortu. "Goizaldea uste baino lasaiagoa izan da", esan dute Foru Gobernutik. Hala, errepideetan eragin ditu gaur urak kalterik handienak.
Belateko tunelak eta Landabenen sartzeko errepidea (NA-30) itxi egin behar izan dituzte. Atzo, larrialdi zerbitzuek 30 pertsona inguru erreskatatu behar izan zituzten Uharten, urbanizazio batean, eta, Atarrabian, traktore baten gainean harrapatuta zegoen gizonezko bat ere.
Kalte materialak
Iruñerrian egoera bere onera etortzen hasi den honetan, agintariak kalte materialak zenbatekoak diren zenbatzen hasi dira.
Lehen kalkuluen arabera, garbitze lanak 52.000 eurokoak izango dira Iruñean.
Burlatan, uholdeek kalte handiak egin zituzten, batik bat igerilekuetan, kirol instalazioetan oro har, parkeetan eta hainbat baratzetan.
Dena dela, Juan Carlos Gonzalez alkateak txalotu egin du "ibilgailu bakar bat ere" kaltetu ez izana, Udaltzaingoa "azkar" mugitu baitzen ibaitik gertu aparkatuta zeudenak salbatzeko.
Atarrabian, Udalak herria hondamendi eremu izendatzea eskatuko dio Espainiako eta Nafarroako gobernuei.
Kalte handienak Martiket kirol-gunean eta Ultzamako auzoan izan dira.
Idoia Maya alkateordeak azaldu duenez, Udalak diru-laguntzak eskatuko ditu kaltetutako enpresak, dendak eta tailerrak konpontzeko.
Kaltedunentzako bulegoa
Iruñean, Udaltzaingoak bulego bat ireki du, kaltedunak artatzeko.
Bulegoa Iratxeko Monasterioaren kaleko 2. zenbakian dago, eta horren telefono zenbakiak 948 420 638 eta 948 420 639 dira, Udalak jakinarazi duenez.
Gomendioak
Irache Nafarroako kontsumitzaileen elkarteak kaltedunei gomendatu die zazpi egun baino lehen Aseguruen Konpentsazio Partzuergoari kalteen berri ematea.
Horrez gain, elkarteak ibilgailuaren eta etxeko aseguruaren polizak berriz aztertzeko aholkatu du, jasandako kalteak horien baldintza orokorretan edo baldintza partikularretan jasota dauden ikusteko. Halaber, komeni da kalteak jasan dituzten ondasunak perituak ikusi arte gordetzea, eta, ezin badira gorde, komeni da argazkiak ateratzea, kalte horien froga gisa gordetzeko eta perituari erakutsi ahal izateko.
Laguntzak udalentzat
Gobernuak Nafarroan duen ordezkaritzak eska ditzaketen laguntzen berri eman die gaur Atarrabiako, Burlatako, Uharteko eta Iruñeko udalei.
''Ezohiko'' uholdeak eta Eugiko urtegiak piztutako polemika
Bestalde, Atarrabiako, Burlatako eta Uharteko alkateak Ebroko Konfederazio Hidrografikoaren eta Nafarroako Larrialdi Agentziaren ordezkariekin batzartu dira gaur, gertatutakoa aztertu eta abisu nahikoak jaso ote zituzten baloratzeko.
Enrique Maya Iruñeko alkatearen hitzetan, Eugiko urtegiak galarazi egin zuen uholdeak handiagoak izatea, eta horiek hiriburuaren historiako "larrienak" izan direla adierazi du. Halaber, Ebroko Konfederazio Hidrografikoak ohar batean azaldu duenaren arabera, igande honetan Eugiko urtegiak askatu zuen gehienezko ur-emaria (56 m³/s) Iruñean jasotako gehienezko ur-emariaren (630 m³/s) % 10 baino txikiagoa izan zen. Hortaz, emariaren goraldiaren arrazoia Argaren eta Ultzamaren arroetan izandako euriteak izan ziren.
Egoera naturalean, hau da, urtegirik egon izan ez balitz, Nafarroako hiriburuan jasotako ur-emaria 25-30 m3/s handiagoa izango zen, Konfederazioaren arabera.
Erakunde honek, Nafarroako Gobernuak eta Iruñeko Udalak azaldu duten bezala, ez zuen egin esku artean zuten iragarpenak aurreikusten zuen eguraldia.
Javier Morras Nafarroako Barne kontseilariak aurreratu duenez, bestalde, azalpenak eskatuko dituzte, euriteen inguruan plazaratutako alerta larunbatean, 14:00etan, bukatzen baitzen. Morrasek gogoratu duenez, euri jasa handienak larunbat arratsaldean eta igandean izan ziren.
Yolanda Barcina Foru Gobernuko presidenteak uholdeak "ezohikoak" izan direla adierazi zuen, igande arratsaldean Iruñean egoera gertutik jarraitzeko egindako bisita batean. "Ez da alerta meteorologikorik egon, Arga ibaiaren hazkundea aurreikusteko", deitoratu du Barcinak, Exekutiboak ohar batean azaldu duenez.
Zure interesekoa izan daiteke
Eusko Jaurlaritzak alarma gorria aktibatuko du astelehenean beroagatik EAE osoan
Abisu gorena 12:00etatik 20:00etara egongo da indarrean EAE osoan, eta Segurtasun Sailak LABIren Larrialdi Fasea (0 egoera) aktibatuko du 12:00etatik aurrera, Babes Zibeleko Lurralde Planaren bitartez egunaren jarraipena, ebaluazioa eta aurreikuspena egiteko. Nafarroan, abisu laranja izango da, eta Iparraldean, gorria, bero itogarria tarteko.
Muturreko beroak alertak piztu ditu Euskal Herri osoan, eta astearen erdialdera arte ez da arinduko
EAE eta Nafarroa alerta laranjapean daude 12:00etatik, beroagatik eta sute arriskuagatik. Ipar Euskal Herrian, berriz, alerta gorria (abisu metereologikoen sisteman maila gorena) ezarri dute, Pirinio Atlantikoak departamendua astinduko duen bero bolada dela eta.
Eklipseek gizakia beldurtu dute hainbat mendetan
Duela urte asko konturatu ziren eklipseak aurreikus daitezkeela. K.a. 3340. urtean eguzkia erabat desagertu zen, eklipse baten aipu zaharrenaren arabera. Petroglifo bati esker iritsi zaigu horren berri gaur egunera arte.
Alerta laranja igandean Hego Euskal Herri osoan muturreko beroagatik, 40 gradurainoko maximoekin
Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak gogortu egin ditu astebururako aurreikusitako abisuak, Hego Euskal Herrian bero handia egingo duelako. Igandea izango da egunik zailena, 40 gradu inguruko tenperaturak espero baitira, eta baso-suteak izateko arrisku handia izango da Araban. Nafarroan ere ezarri dute alerta laranja, 12:00etatik 20:00etara.
Merkurioak goraka jarraitzen du, eta asteburuan muturreko tenperaturak espero dira
Maximoak 30 gradutik gorakoak izango dira Hego Euskal Herriko eremu zabaletan datozen egunetan, eta igandean 40 gradutik gorakoak izan daitezke. Euskalmetek bero handiko asteburua iragarri du, baina ekaitzak izateko arriskua ere badago, bereziki ostiralean.
El Niño inoiz baino indartsuago al dator? Zientzialariak Ozeano Bareari adi daude
NBEren arabera, uda honetan eratzeko % 80ko probabilitatea dago, eta % 90ekoa urte amaierara arte. Ozeanoetako tenperatura errekorra da, goia jo du eta.
Tenperaturen gorakadak ez du etenik, eta abisu horia ezarri dute Araban eta Nafarroan
Tenperaturak 2 eta 3 gradu artean igoko dira, eta maximoak 35 graduren bueltan kokatuko dira.
Asteazkenean bero-sapa itzuliko da
Astelehen eta asteartea tenperatura freskoagoekin helduko dira asteon, eta asteazkenetik aurrera termometroak gora egingo du: 30ºC-tik gorakoak izango dira barnealdean.
40 lagun artatu dituzte beroagatik EAEn, larriena Galipa Mendi Birako parte-hartzaile bat
Bigarren egunez jarraian, 30 graduak gainditu dira EAE osoan. Astelehenetik aurrera beroa pixka bat arinduko da, eta tenperatura maximoek behera egingo dute, oro har, nahiz eta udako giroak jarraituko duen.
Nola eragiten die eguzki-eklipse batek animaliei?
Planetako animalia gehienak eguzki-argiaren arabera jokatzen dute. Beraz, eklipse batek asko eragiten die, baina ez denei modu berean. Batzuek eklipseari begira gelditzen dira, besterik gabe. Beste batzuek, ordea, argi faltara egokitzen dituzte beren jarduerak.