Euskadik ez du parte hartu Osasun Ministerioak uda garaian medikuen eskasia eztabaidatzeko deitutako bileran

Gotzone Sagardui Eusko Jaurlaritzako jarduneko Osasun sailburuak ez du parte hartu Espainiako Osasun ministro Monica Garciak asteazken honetan deitutako Osasun Sistema Nazionaleko Lurralde arteko Kontseiluaren ezohiko bileran. Bileraren helburua erkidegoekin batera udako planak errepasatzea zen, baita udan mediku faltari irtenbideak aurkitzeko modua ere.

Sagarduik azaldu duenez, "behin baino gehiagotan eskatu diote Osasun Ministerioari neurri zehatzak har ditzala, eta, gainera, bere esku daude, une honetan dugun profesionalen eskasia errazteko".

Hala ere, horren aurrean, "erantzun bat bera ere ez da egon" eta, adierazi du berandu dela udako premiak aztertzeko, eta Osakidetzak dagoneko egin duela dagokion plangintza.

"Gaur, ekainak 5, autonomia-erkidego guztiek udarako gure aurreikuspen eta ordutegiekin egon behar dugunean, zer aurreikusten den jakiteko deitzen digute, gai-zerrenda batekin, ez proposamenak aurkezteko, baizik eta berriz entzuteko", deitoratu du.

Sagarduik adierazi duenez, Ministerioak "bere eskumenetatik erantzun behar du, eta ez du mugimendu zehatzik egin, eta badirudi ez dela egongo".

Osasun Ministerioak argituko du, erkidegoek hala eskatuta, zer egin ahal izango duten barneko mediku egoiliarrek (BAME) uda honetan, indarrean dagoen araudiaren arabera, baina uste du erkidegoetako batek ere ez duela legea urratuko, baten bat bere profesionalen segurtasun juridikoa "arriskuan" jartzeko prest ote dagoen zalantzan jartzen duelako.

"Indarrean dagoen legedia oso argia da: azken urtean diren egoiliarrek zeregin gehiago izan ditzakete, baina beti gainbegiradapean, tutoretzapean baino, ez baitute tutorerik behar ondoan", adierazi du Monica Garcia Osasun ministroak, Lurralde arteko Kontseiluaren amaieran.

Ministroak horrela hitz egin du erkidego batzuek egindako proposamenei buruz. Izan ere, 2024ko irailean, eta ez maiatzean ohikoa den bezala, amaitzen duten azken urteko BAMEek uda honetan ikuskapenik gabe lan egin dezaten edo hiru hilabete horietan prestakuntza-aldia laburtu diezaieten proposatu dute erkidego batzuek.

BAMEen covid belaunaldiak, 2020an lanean hasi zuenak, hilabete batzuk atzeratu behar izan zuen bere prestakuntza-aldiaren hasiera, osasun-krisiaren ondorioz. "Haiek maila eman zuten pandemian zehar; arazoa konpontzeko eskaini ziren, eta orain ez diegu prestakuntza murriztuko", azpimarratu du.

Bileraren hasieran egin bezala, Monica Garciak ohartarazi du ez dutela legezkotasuna urratzen duen proposamenik babestuko, izan ere, "erantzukizun juridikoa albokoek dute, plantillan dauden medikuek. Ezin ditugu profesionalak zaurgarritasun juridikoko egoeran jarri", esan du.

Monica Garciak argi utzi du, halaber, ezingo direla Europako Batasunetik kanpoko espezialitaterik gabeko medikuak kontratatu: "Legezkotasuna oso argia da horri dagokionez, herrialde honetan medikuntzaren lanbidea espezialitatearekin egiten baita".

Ministerioak onartu du, ordea, agiri bat prestatzea, "kontseilariek ezagutzen duten" araudia argitzeko, eta "egoiliarren prestakuntza-planei buruz indarrean dagoen legedia eta uda honetan egin dezaketena eta egin ezin dezaketena" laburbiltzeko.

Udako ordutegiak

Udan Lehen Mailako Arretako osasun-zentroetako ordutegiak aldatzearen ondorioz Osakidetzako langileak eta sindikatuak haserre daudela ikusita, Sagarduik ukatu egin du uda garaiko plangintza horrek zerbitzuan murrizketarik ekarriko duenik, baizik eta zerbitzu-egokitzapenak, "datuek erakusten baitute udan paziente gutxiagok jotzen dutela Lehen Mailako Arretako zentroetara".

Bestalde, sindikatuek salatu dute hemendik aurrera medikuek gutxiago kobratuko dutela aparteko orduetan lan egiteagatik, eta horrek zenbait zerbitzutan mediku gutxiago egotea ekarriko duela.

Ildo horretan, Sagarduik adierazi du Osasun Saila lanean ari dela egoera horri buelta emateko.