Presoak

Lanean jarraituko dute ETAko presoei ezartzen zaizkien salbuespen neurriekin amaitzeko. Bilbon egindako manifestazio jendetsuaren biharamunean, aldaketak eskatu dituzte berriro ere arlo politikoan eta judizialean.

EH Bildu, Ahal Dugu, Junts, ERC, CUP eta BNG alderdietako eta hainbat sindikatutako ordezkariak ez ezik, kultura, unibertsitate edo kirol arloko ordezkaritza zabal bat ere batu da Bilbon ETAko presoen eskubideen alde milaka lagunek egin duten manifestaziora.

Martxa 17:00etan abiatuko da Casillatik, "Ezin da gehiago luzatu" lelopean. Sareren esanetan, azken urteotan "asko aurreratu da" eta "azken fase batean gaude", baina erakunde publiko batzuen partetik "borondatea falta da" eta hori aldarrikatuko du gaurko mobilizazioan.

Koalizioaren hitzetan, "arrazoi politikoengatik espetxean, erbestean edo deportatuta" dauden euskal herritarren egoerak "konpondu gabe jarraitzen du", eta beharrezkoa da presoei ezartzen zaizkien "salbuespen neurriak" bertan behera uztea.

Datorren larunbatean, hilak 10, ETAko presoen "eskubideen urraketen amaiera eskatzeko" urtero egiten duen mobilizazioan parte hartzeko dei egin dio Sare herritar sareak euskal jendarteari. Manifestazioa "jai giroan" egingo dela eta Alde Zaharrean jarduerak izango direla iragarri dute. Hainbat pertsona ezagunek eramango dute pankarta, Francis Diez abeslaria izango da tartean, eta, besteak beste, Pantxoa eta Peio arituko dira amaierako ekitaldian.

Terrorismoaren Biktimen Kolektiboak bere sare sozialetan zabaldu dituen hainbat mezutan kritikatu duenez, "ezker abertzaleak -Sortuk eta EH Bilduk- eta bere sateliteek, Sarek kasu, zigorgabetasun handiagoa eskatzen jarraitzen dute ETAkide guztientzat".

Sarek II. Etxera Kantuz Topaketa egin du Durangon. “Ezin da gehiago luzatu” dinamikaren baitan egindako ekimen horrekin, ETAko presoei salbuespenik gabeko espetxe politika arrunta aplika diezaieten eskatu dute. Aldarrikapen horri bidea emateko, urtarrilaren 10ean manifestazioa egingo dute Bilbon.

Epaian, Europako epaileek nabarmendu dutenez gaixotasunerako zaintza egokiak eskaini ez izanak, espetxean mantentzeko baldintza zena, Giza Eskubideen Europako Hitzarmenean tratu ankerrak eta umiliagarriak debekatzen dituen artikulua urratzen du.

"Ikerketa sakona" egin ondoren, GEBehatokia Euskal Herriko Giza Eskubideen Behatokiak ondorioztatu du salaketak "sinesgarritasun osoa" duela. Hala, Auzitegi Nazionalak 2005ean artxibatu zuen tortura kasua berriz irekitzeko eskatu dute.

Biktimen mina “politikoki instrumentalizatu” dutenen eta biktima kategoria ezberdinak defendatzen dituztenen jarrera salatu dute Joseba Azkarragak eta Maria Jauregik irakurritako manifestuan.

"Ezin da gehiago luzatu" lelopean egingo den mobilizazioan, ETAkoak izatea leporatuta espetxean dauden presoei salbuespenik gabeko espetxe politika arrunta aplikatzea eskatuko dute. 

Euskal presoen eskubideen aldeko herritarren sareak gatazkak konpontzeko hainbat eredu aztertuko ditu Irlandako eta Hegoafrikako ordezkariekin, bertako adituekin eta biktimekin batera.

UPNtik adierazi dutenez, "Endika Alonsoren hitzak ('Denak etxean egon arte. Gora gu. Gora gureak. Gora Hatortxu') eszenatokitik eta milaka pertsonaren aurrean esan ziren". "Esanahi politiko eta ideologikoz betetako adierazpena da", nabarmendu dute.

Urtero bezala, ETAko preso, iheslari eta deportatuak etxeratzeko eskatu du Sare mugimenduak Bilboko Aste Nagusian, “badelako garaia sufrimendua gainditu eta elkarbizitzarako zubiak eraikitzeko, indarkeria guztietako biktimak gogoan izanda”.

"Horrelako mezuek espetxetik ateratzea helburu legitimoa dela eta hilketengatik zein bestelako krimen batzuengatik ezarritako zigorrak bidegabeak izan ziren ideia sustatzen dute", deitoratu du Consuelo Ordoñezek.

Urtero legez, Sarek manifestazioa egin du Donostiako Aste Nagusian, "euskal preso, iheslari eta deportatuak etxeratzea" eskatzeko. Azken urtean  lortu diren aurrerapausoak azpimarratu dituzte bertan, baina oraindik bide luzea dagoela egiteko gaineratu dute. Sarek espetxe-legeak eta -politikak aldatzeko eskatu du "benetako bizikidetza" lortze aldera.

Bilboren kasuan, Txoribarrote konpartsak "pankarta handi bat" zabaldu izana kritikatu du Covitek, "Euskal preso eta iheslariak etxera" aldarria idatzita duena. Donostiako Udalak kendu egin ditu hiriko ikastetxe publiko bateko fatxadan zeuden pankartak

Halaber, biktimen mina eta sufrimendua helburu politikoekin erabiltzea deitoratu du, eta gogorarazi du "biktima bakoitza bere sufrimenduaren jabe" dela eta errespetua, elkartasuna eta begirunea merezi dituela.

Urteroko ekimena izan dute gaur, Sare eta Etxerat elkarteek deituta, Gipuzkoako eta Bizkaiko 11 hondartzatan. Elkarbizitzarako jauzia egin ahal izateko, ETAko preso, iheslari eta deportatuen auziari behin betiko konponbidea ematea ezinbestekotzat jotzen dute. Biktimek horrenbeste merezi eta behar duten egia, aitortza eta erreparazioaren garrantzia ere azpimarratu dute. 

Euskal presoen sakabanaketak senideei eragindako gastuak ordaintzen laguntzeko sortu zen jaialdia duela 26 urte eta 30 jaialdi egin dituzte ordutik, auzolana ardatz. Sakabanaketa amaituta, Euskal Herriaren Askatasuna izango du aldarri abenduan jaioko den jaialdi berriak.