Ikerketa batek frogatu du kolonoskopia eta gorozkiez egindako proba baliokideak direla minbizia detektatzeko
Kataluniako, Kanarietako eta Euskal Autonomia Erkidegoko ikertzaileek egindako ikerketa batek erakutsi duenez, gorozkietan ezkutatutako odola detektatzeko probak eta kolonoskopiak antzeko eraginkortasuna dute kolon eta ondesteko minbizia detektatzeko.
The Lancet aldizkarian argitaratutako ikerketa zientifiko hau hamar urtez egin da 57.000 pertsonarekin, Lasarte-Oriako 4.700 tartean, eta erakutsi du biek, kolonoskopiak eta gorozkietan ezkutatutako odola detektatzeko probak, eraginkortasun maila berdina dutela kolon eta ondesteko minbizia detektatzeko.
Azterketa konparatiboa egiteko baheketan parte hartu zuten 57.000 pertsonak ausaz banatu ziren bi taldetan, 50 eta 70 urte bitartekoak eta gizonezkoak zein emakumezkoak.
Parte-hartzaileak zortzi erkidegokoak izan ziren: EAEkoak, Aragoikoak, Kanarietakoak, Kataluniakoak, Galiziakoak, Madrilgoak, Murtziakoak eta Valentziakoak.
Baheketan herritarren parte-hartzea handiagoa izan da gorozkietan ezkutatutako odola detektatzeko proba onartu zuten pertsonen taldean (% 40) bestean baino (% 32), kolonoskopia inbaditzaileagoa delako.
Antoni Castells doktoreak (Bartzelonako Hospital Clinic-eko asistentzia-zuzendaria, IDIBAPSeko eta CIBERehd-eko Onkologia gastrointestinal eta pankreatikoaren taldeko burua eta Bartzelonako Unibertsitateko Gastroenterologiako katedraduna) eta Enrique Quintero doktoreak (Kanarietako Unibertsitate Ospitaleko gastroenterologoa eta Tenerifeko La Laguna Unibertsitateko katedraduna) zuzendu dute ikerketa.
Luis Bujanda EHUko katedradun eta Biogipuzkoako OIIko ikertzaileak, Jesus M. Banales Biogipuzkoa OIIko Gaixotasun Hepatikoen eta Gastrointestinalen Arloko ikertzaileak eta Isabel Portillo EAEko Koloneko Minbiziaren Baheketa Programako kideak hartu dute parte lanean.
Kostuan aldea dago
Bi proba mota horien kostuari dagokionez, Castells doktoreak azpimarratu du gorozkietan ezkutatutako odola detektatzeko probaren kostua 2-4 eurokoa baino ez dela, eta kolonoskopiarena, berriz, 150-200 eurokoa test bakoitzeko, eta biak baliokideak dira eraginkortasunari dagokionez. Azkenak, baina, "arrisku jakin batzuk" ditu, inbaditzailea delako.
Bujandaren arabera, ikerketa honen eragina "izugarria da proba erraz eta merke batek garrantzi handia duen gaixotasun batean heriotza-tasa nola murriztu dezakeen egiaztatu duelako, eta, horren ondorioz, baheketa mundu osoko herrialdeetara zabaltzea ekarri du, gaixotasunak eragindako heriotzak eta gastua txikituta".
EHUko ikertzaileak nabarmendu duenez, baheketan parte hartu zuten pertsonen artean, 10 urterako heriotza-tasa % 78 baino gehiago murriztu da. 2009an EAEn martxan jarri zenetik, mila heriotza baino gehiago saihestu dira, eta heriotza-tasa % 28 baino gehiago jaitsi da.
Bujandaren hitzetan, ikerketa honek iraun duen bitartean, Lasarte-Orian 13 heriotza saihestu dira, eta 40 pertsonak tratamendu intentsiboa jaso dute, kirurgia, kimioterapia eta erradioterapiarekin, koloneko minbiziari aurre egiteko.
Detekzio goiztiarra, funtsezkoa
Koloneko minbizia tumore ohikoenetakoa da, eta minbiziaren ondorioz heriotza-arrazoi nagusietako bat. Garaiz detektatzen eta ezabatzen ez badira tumore gaizto bihur daitezkeen polipoetatik garatzen da minbizi hori.
Ikertzaileek ohartarazi dute detekzio goiztiarra funtsezkoa dela gaixotasuna prebenitzeko edo hasierako faseetan diagnostikatzeko, tratamendua eraginkorragoa delako eta sendatzeko aukerak handiagoak direlako.
Zure interesekoa izan daiteke
Bideo hunkigarria argitaratu du Lara Tacorontek, Mexikora ikastera joan eta hil duten gaztearen ahizpak
Lara Tacorontek, asteburuan Mexikon labankadaz hil zuten Claudiaren ahizpak, salatu duenez, inork ez zion bere familiari jakinarazi “duela oso gutxi” beste bi emakume hil zituztela unibertsitate berean, Moreloseko Autonomoan. "Zergatik ez du inork ezer egiten?", galdetu eta deitoratu du "gutako bakoitza, pertsona gisa, gizarte gisa, aldatzen ez garen arte, horrelakoek gertatzen jarraituko dute".
Gasteizek gogortu egingo du animalien ordenantza: 200 euro pixa eta gorozkiak ez garbitzeagatik, nahitaezko asegurua eta 100.000 eurorainoko isunak
Ordenantzaren eguneraketak arau-hauste arinak gogortuko ditu: egun 750 eurotik beherakoak eta 3.000 eurora iritsiko dira orain. Berritasunen artean, animalien pixa urez garbitzeko betebeharra dago, eta hori ez betetzeak 200 euroko isuna izango du.
Trafikoa bere onera etorri da N-634an, Galdakao parean, istripu baten ondorioz ia bi orduz itxita egon ondoren
Ezbeharra 14:45ean gertatu da Kortederrako gasolindegitik gertu, 96. kilometroan. Auto batek eta kamioi batek elkarren kontra jo dute, eta pertsona bat zauritu da.
Sua berriro piztu da Derion, goizaldean itzali eta ordu gutxira
Sua asteleheneko 20:30ak aldera piztu zen San Isidro auzoko baso-eremu batean, Loiuko aireportutik gertu. Suhiltzaileek sugarrak erabat itzaltzea lortu zuten arren goizaldeko 05:30ak aldera, sua berriro piztu da eta lanean ari dira une honetan, sugarrak itzaltzen.
Zestoako jaietan pertsona bati egindako eraso "bortitza" salatu dute
Udalak ohar baten bidez jakinarazi duenez, lagun bat "bortizki" kolpatu zuten, eta erasoaren ondorioz, hezur haustura eta buruan zauriak izan zituen. Hori dela eta, ospitalera eraman zuten, eta Neurologia Zerbitzuan dago ingresatuta. Bestalde, Segurtasun Sailak zehaztu du irailaren 9ko gauerdian gertatu zela erasoa, eta biktima 40 bat urteko gizonezko bat dela.
Sexu-askatasunaren aurkako delituak batez beste % 8 hazi dira Euskadin
2025ean 2.200 kasu salatu ziren. Fiskaltzaren memoriak ohartarazi duenez, adingabeei zuzendutako prebentzio eta kontzientziazio lanak "ez dira funtzionatzen ari".
Justizia Anderrentzat plataformak gezurretan aritzea leporatu die Santurtziko Udalari eta poliziari
Ander S. T. poliziaren indarkeriak hil zuela frogatuko omen dute prozesu judizialean, eta frogetako bat aurkeztu dute: atxiloketaren bideoa. Plataformak manifestazioa deitu du urriaren 3an.
Ikasle-egoitza ala partekatutako pisua? Unibertsitateetako egoitzen eskariak gora, alokairuen garestitzeagatik
Etxebizitza partekatua aurkitzea gero eta zailagoa da, eta egoitza eta pisuaren arteko prezio-aldea txikitu egin da. Ikasle-egoitza batzuk %100eko okupaziotik gertu daude: erosotasunak, zerbitzuek eta banakako gelek gero eta ikasle gehiago erakartzen dituzte.
Espetxera eraman dute motozerra batekin hainbat gazte mehatxatu zituen gizona
Leporatzen dizkioten gertakariak irailaren 12ko goizaldean jazo ziren. Aurrekari polizialak zituen gizon hori hainbat pertsonari segika ibili zen Algortan, motozerra bat eskuetan zuela.
Eguraldi aldaketa gaurtik aurrera, eta euria asteazkenerako zein ostegunerako
Goiza eguzkitsua eta beroa izango da, baina iluntzerako aldaketa iritsiko da eta asteazkenean tenperaturek nabarmen egingo dute behera. Euria egingo du bai asteazkenean baita ostegunean ere.