Sanferminak

Txupinazorako egun gutxi falta diren honetan, kolore zuri-gorria nagusitzen hasi da Nafarroako hiriburuan. Ostalariak eta dendariak lanpetuta daude, prestaketa lanei azken ukituak ematen. 

Foruzaingoak, Udaltzaingoak eta Guardia Zibilak elkarlanean segurtasun dispositiboa diseinatu dute, eta horren baitan alkohol eta droga kontrolak egingo dituzte Iruñeko sarbideetan. 

Hamar bat pertsonak lan egin dute gauean produktu irristagaitza 1.875 metro karratu ingurutan zabaltzeko. Eremu babestuak Santo Domingoko aldaparen amaieran hasi eta Mercaderesko bihurgunera eta metro batzuk harago heltzen dira, Estafetaraino, hain zuzen ere. Lana eskuz egiten da, ureztagailuak eta erratzak erabilita. Arduradunen arabera, likido irristagaitzak erreakzio bat sortzen du, eta erreakzio horrek zoladuraren mikroporoak askatzen ditu. Zulo horiek bentosa-efektua sortzen dute, eta saihestu egiten du pertsonek edo zezenek irrist egitea. Konposatua duela 20 urtetik aplikatzen da Sanferminetan, eta bereziki ondo funtzionatzen du zoladura bustita dagoenean.

Nobedade gisa, uztailaren 6ko Txupinazorako dispositibo bera martxan jarriko dute hilaren 10ean, Txupinazo Txikian.

Sanfermines 78 eta Martxoak 3 kolektiboek “Estatua erantzulea” ekimena bultzatu dute. Horren bidez, Espainiako Gobernuari eskatu nahi diote “Espainiako Estatuak martxoaren 3an Gasteizen eta 1978ko sanferminetan gertatutako krimenen erantzukizun nagusi eta zuzena berariaz aitor dezala”. Uztailaren 8an, gainera, German Rodriguez oroituko dute Iruñean, garai hartako festetan poliziek “eraso bortitz” batean hil zutelako.

Nafarroako Larrialdietako Zuzendariordetzako kideak dira biak: Fernandez zerbitzu horren zuzendaria da, eta Sergio, erizaina, Tafallako ZIU Mugikorreko lantaldean. 

Iruñeko peñek euren eguna ospatu dute gaur, jardueraz beteriko kartelarekin: kalderete lehiaketa, pankarten aurkezpena... Emozioz beteriko eguna izan da iruindarrentzat.

Asteazken honetan aurkeztu dute egitarau ofiziala, askotariko musika, jolasak, erakusketak, su artifizialak, kirol jarduerak, antzerkia, kalejira, ganadu-feria eta prozesioa biltzen dituena. Txupina uztailaren 6an jaurtiko dute, eta festak eztanda egingo du hilaren 14ra arte.

Erakunde hori aukeratu dute herritarrek bozketan, Joseba Asiron alkateak iragarri duenez.

16 urtetik gorako iruindarrek bost hautagai izango dituzte. Epea ekainaren 15era arte izango da zabalik, eta udalaren webgunearen, Civivox udaltegien eta 010 telefonoaren bidez eman daiteke boza.

 Guztira, 900 zutoin, 2.700 ohol eta 80 ate jarriko dituzte, entzierro txikiaren zatia, entzierroaren ibilbidea eta zezen-plazaren barrualdea mugatzeko.

Zezenak zezen-plazara iritsi aurretik plazan sartzen diren korrikalariak ezin izango dira han zain egon, espazioa libre uzteko eta gainerakoak ez oztopatzeko. Gainera, ibilbidera sartzeko ordua 07:15etik 07:30era aldatu da, 15 minutuz atzeratu ondoren.

Marta Garatea artista iruindarraren artelanak festako uneak eta pertsonaiak uztartzen ditu, kolore bero eta bizien bidez. Kartela herri-bozketaren bidez aukeratu dute, eta inoizko parte-hartzerik handiena izan da: 10.000 boto baino gehiago jaso ditu.

Lehen Hezkuntzako ikasleek jaurtiketa egingo dute udaletxetik, sanferminetako Haur Egunean.

Zezenketak nahi dituztenen artean, % 31 erabat ados daude, eta % 20,6 ados. Ezezkoen artean, berriz, % 26,3 ez daude batere ados, eta % 19,3 ez daude ados. Herritarren % 2k ez dute gai horri buruzko iritzirik eman nahi izan.

Sexu-erasoa uztailaren 11tik 12rako gauean salatu zuten, Iruñeko etxebizitza batean. Polizia-iturriek jakinarazi dutenez, atxilotua aske geratu da.

Iruñeko Udalak oso positibotzat jotzen du errespetuzko giroak, delituen murrizketak eta jarduera askotan parte hartzearen igoerak markatutako jaien garapena.

Goizero, batez beste, % 12,1eko ikusle-kuota lortu du ETB1ek. Autengo datua iazkoa halako lau izan da.

"Gora 2026ko sanferminak!" oihukatuz agurtu dituzte aurtengo jaiak ekitaldi jendetsu batean, udaletxeko balkoitik bertatik, uztailaren 6an txupinazoa bota zuten lekutik bertatik. 

"Pobre de mí, Pobre de mí, que se han acabado las fiestas de San Fermin" eta "1 de enero, 2 de febrero, 3 de marzo..." ohiko kantak abestu dituzte.

Amaieran, plazan eta inguruko balkoietan zeuden milaka pertsonek Sanferminetan eraman duten zapi gorria lepotik kendu dute, eta garbitu eta lisatu ondoren, 2026ko uztailaren 6an berriz jantziko dute.