Ekonomia

Lanuzte horietarako adostutako formatua hilabetero astebeteko greba egitea da; zehazki, otsailaren 16tik 20ra, martxoaren 16tik 20ra, apirilaren 27tik 30era, maiatzaren 18tik 22ra eta ekainaren 15etik 19ra daude deituta.

Xabier Iraola ENBA baserritarren sindikatuko koordinatzailearen ustez, Europako Parlamentuaren erabakiak Mercosurrekiko ituna atzeratuko du, "aurrerapauso bat da”, eta sektorearen interesen alde mobilizatu diren pertsona guztiak zoriondu ditu. Hala ere, ohartarazi du Europako Parlamentuaren bozketa datozen hilabeteetan iritsiko dela, "otsailean edo martxoan".

ELAk adierazi du berak deitutako grebarekin bat egin zezaketen langileen herenak lanuztea egin duela. CCOO, Steilas, LAB eta UGT sindikatuek elkarretaratzeak egin dituzte eskola-orduen murrizketari buruzko epaiketa egin den epaitegiaren aurrean.

Nolanahi ere, sindikatuek adierazi dute mobilizazioak "LGS propioa lortzeko aukera" benetan zehaztuko du, eta martxoaren 17ko greba orokorrean parte hartzeko deia egin dute. Confebaskek, bere aldetik, Euskadiko langile guztientzako LGS propioa "ez dela negoziagarria" defendatu du, "arau-tresna" dela argudiatuta.

Halaber, otsaileko nominatik aurrera 2026. urteari dagokion % 1,5eko soldata igoera aplikatuko zaie.

ELA sindikatuak 120.000 irakasle deitu ditu grebara. CCOO, Steilas, LAB eta UGT sindikatuek ez dute greba babestu, baina mobilizazioak deitu dituzte. Halaber, greba egunarekin bat eginez, eskola-orduak murriztearen inguruan jarritako salaketaren epaiketa-saioa egingo da EAEko Auzitegi Nagusian.

EBren araudi berriaren kontrako protesta-eguna izan du sektoreak gaur, hala, besteak beste, baxurako euskal ontziteria amarratuta egon da, eta Pasaiako (Gipuzkoa), eta Ondarroako eta Bermeoko (Bizkaia) lonjak itxi egin dituzte.

ELAk, LABek, Steilasek, ESK-k, Etxaldek eta Hiruk lanbidearteko gutxieneko soldata 2026an 1.500 eurokoa izatea proposatu dute. Dena den, EAEko eta Nafarroako parlamentuek onartu behar dute.

Eusko Jaurlaritzaren egoitzan ofizialki erregistratu ondoren, sindikatuek lanuztearekin bat egiteko eskatu dute, "lan baldintzek okerrera egiten dutenean eta bizitzaren kostua etengabe handitzen denean erantzun kolektiboa emateko".

Mikel Torres sailburuak ziurtatu duenez, industria da, gaur egun, "kezkarik handiena", 2025ean "% 0,3 baino ez baita hazi". Hala ere, 2026rako "baikor" agertu da, "industriaren sektorea pixkanaka suspertzea" espero baitu: "Seinaleak ikusten hasi gara".

Kofradiek ez dituzte kontrol neurri berriak begi onez ikusi, besteak beste, betebehar polemikoak inposatzen dizkietelako, hala nola porturatzeko abisua lau ordu lehenago eman behar izatea eta harrapaketen erregistroa "zero kilotik" egin behar izatea. Eskakizun horiek, sektorearen ustez, ez datoz bat baxurako arrantzaren eguneroko errealitatearekin.

Bilboko Portuan, AEBrekiko merkataritza-jarduera bikoiztu egin da, gas inportazioei esker. Hala ere, EAEtik AEBra egindako esportazioak % 11 murriztu dira, eta inportazioak % 4,5. Adituek premiazkotzat jo dute Europako araudia egokitzea.

Bi eskualdeek ia 26 urteko negoziazio aldia amaitu dute, akordioa adostu eta harremanetarako esparru berri bat ezarrita. Europako nekazariak eta EBko dozena erdi bat estatu akordioaren kontra daudenez, ituna berresteko prozesua gogorra izango da, aurreikuspenen arabera.

Jatorri Deituraren arabera, 2025eko uzta "kalitate onekoa" da, eta, kantitatez, 2024koaren "parekoa ia". 31 upategi daude deituraren baitan, eta guztira 479 hektarea dituzte landatuta, aurreko urtean baino 21 gehiago.

Balizko erosleak, CL Grupo Industrial talde extremadurarrak, kartoizko plantan soilik du interesa, "paper salmentak izugarri jaitsi direlako". Enbalatzeek, ostera, online salmentei esker, errentagarritasun handia dutela argudiatu dute.

Haragi ekoizleen ustez, EB-Mercosur merkataritza akordioak lehia desleiala ekarriko du. Ardo eta olio ekoizleek, berriz, esportazioak handitzea espero dute. Batzuentzat aukera dena nekazaritza eta abeltzaintza sektorean mehatxua da; hori dela eta, ez dute baztertzen protestei eustea.

Munduko merkataritza libreko eremu handienetako bat sortuko da, 700 milioi pertsonari eragingo diena.

Herri askotako merkatu plazak erdi hutsik daude; postuetako askok pertsiana bota behar izan dute. Durangon eta Laudion, esate baterako, hainbat postu botatzen dituzte faltan. Erosketa saskia betetzeko ohiturak aldatu dira eta, gaur egun, zaila da hiriburuetan ez dauden merkatuak bezeroz lepo ikustea. 

Amaia Mendikuteren fruta-dendak soilik eutsi dio zabalik azken egunera arte. Hunkituta eta eskertuta esan dio agur lantoki izan duen postuari. Orain, osasun-zentro berria eraikiko dute espazio horretan.

Aurten, herritarrek SEPEra jotzen jarraitu beharko dute prestazioa eskatzeko, eta Lanbidera enplegua bilatzeko. 2027ko urtarrilaren 1etik aurrera, baina, 'leihatila bakarra' izango da Lanbiden.