Albiste izango dira: EITB Data: Emantzipazioa, 50 urte senarraren lizentzia baliogabetu zenetik eta FANT 2025
Honako gai hauek hartuko dituzte gaur, 2025eko maiatzaren 2an, hedabideetako lerroburu nagusiak:
- EITB Data: Emantzipazioa: Hego Euskal Herriko gaztedia Europakoa baino 4 urte geroago emantzipatzen da batez beste. Hala, emantzipatzeko batez besteko adina 30 urteren bueltan dago Hego Euskal Herrian; zehazki esateko, 30ekoa da EAEn eta 29koa Nafarroan, eta Europako batez besteko adina 26koa da. Hori da EITB Dataren azken txostenaren ondorioetako bat. Kontuan hartzekoa da, gainera, gure inguruan batez besteko adin hori atzeratzen ari dela apurka; 2011tik bi urte egin du gora. Gazte horiek aipatzen dituzten oztopo nagusiak etxebizitzaren garestitasuna (erosteko zein alokatzeko) eta diru-sarrera nahikorik ez izatea dira.
- 50 urte senarraren lizentzia baliogabetu zenetik: Duela 50 urtera arte Espainiako estatuko emakume ezkonduek senarren baimenak behar zituzten hainbat ekintza juridiko egiteko, besteak beste, ondasunak eskuratzeko, kontu korronte bat irekitzeko, lan-kontratu bat sinatzeko eta gidabaimena lortzeko. Senarraren lizentzia izenekoa 1889an sartu zen indarrean Espainiako Kode Zibilean, eta araudi horrek errotik mugatu zuen emakume ezkonduek zer egin zezaketen. Aitaren tutoretzapeko izatetik senarraren tutoretzapeko izatera igaro zen emakumea, adingabeen pareko.
- FANT 2025: Bilbon gaur hasiko da FANT Fantasiazko Zinemaldia eta maiatzaren 10era bitartean, Campos Eliseos Antzokira, Azkuna Zentrora eta BBK salara zabalduko du programazioa. Jaialdia Hallow Road Babak Anvari zinemagile britainiar-irandarraren azken thriller psikologikoaren estreinaldiarekin hasiko da, Austinen SXSWtik igaro ondoren. Sail Ofizialak hamabost bat herrialdetako 19 film luze eta 30 film labur izango ditu, Euskal Herriko eta nazioarteko ekoizpenen artean eta Panorama Fantastikoa izeneko sail independenteago baten artean banatuta. Guztira, 70 proposamen baino gehiago izango dira bertan.
Zure interesekoa izan daiteke
Osakidetza kontaktuak bilatzen ari da Trapagarango klub batean tuberkulosi kasu bat antzeman ondoren
Euskal Osasun Zerbitzua proba diagnostikoak zabaltzea eta establezimenduko langileak banan-banan deitzea aztertzen ari da, miaketa osatzeko eta kutsatze berriak baztertzeko.
Basauriko banketxe batean lapurreta egin zuen gizonaren bila ari da Ertzaintza
Lapurreta ostegunean gertatu zen, 14:45 aldera, eta gizonak dirua hartu eta ihes egitea lortu zuen. Ertzaintzak ikerketa abiatu du, eta oraingoz ez du lapurretaren inguruko datu gehiagorik zabaldu.
Landa ingurua vs hirigune handiak: hirietako bi autoko hiru daude landaguneetan
Trafiko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) azken erregistro ofizialen arabera, Hego Euskal Herriko landa-ingurunean metropoli-eremuetan baino % 55 auto gehiago daude biztanleko, eta kasu batzuetan herriko bizilagunen kopurua gainditzen dute.
Gero eta emakume gidari gehiago dago Hego Euskal Herrian: gizonena halako bi baino gehiago hazi da kopurua azken hamarkadan
2014tik 2024ra, gidabaimena duten emakumeen kopurua % 14raino igo da Nafarroan, gizonen % 6,6ren aurretik; EAEn, aldea hirukoiztu ere egin da ia. Genero-arrakala estutzen ari da horretan, nahiz eta oraindik gizonak gehiago diren errepideetan.
Saretzen txostenaren bitxikeriak: bizilagun baino auto gehiago dituzten herriak eta emakumezko gidaririk gabeko udalerriak
Hegoaldeko mugikortasunaren berezitasunak azaleratu ditu Saretzen txostenak, besteak beste, Bizkaia motorren kopuruaren hazkundean nagusi dela, eta Nafarroak Hegoaldeko autorik zaharrenak dituela.
Genero-arrakala, Euskadiko mugikortasunean: Gizonezkoen joan-etorrien % 46k autoa erabiltzen dute eta emakumezkoen % 50 oinez
Eguneroko joan-etorrien % 40 autoz egiten dira. 19 urtetik beherakoak mugikortasun jasangarriaren buru dira, haiek baitira bizikleta eta garraio publikoa gehien erabiltzen dituztenak.
Autoa, Hegoaldean: gero eta zaharragoa, dieselak nagusi jarraitzen du eta elektrikoen presentzia oso txikia da
Euskadiko eta Nafarroako turismoen batez besteko adinak bi urte baino gehiago egin du gora (ibilgailuek 12 urte dituzte, batez beste). Errekuntzakoak (diesela eta gasolina) nagusitzen dira, eta ibilgailu elektrikoen kopurua oso txikia da (% 2tik beherakoa).
Sokamuturra berriro egiteak zatiketa eragin du Eibarren
Eibarren, bigantxak kalera aterako dituzte datorren astean, azken urteetan desagertua zen sokamuturrari berriro helduz. Udalerrian eztabaida erabatekoa da, aldekoen eta kontrakoen artean, eta zatiketa eragin du. Zatiketa horren erantzule egiten dute oposizioko alderdiek alkatea bera.
Sei adingabe artatu dituzte bero-kolpeen ondorioz, AP-68an, Kuartango parean, autobusak matxura izan ondoren
Arazo mekanikoa 13:10 aldera jazo da, ibilgailua Zaragozarantz zihoala, trenbidearen bazterbidean geldirik geratu denean matxura baten ondorioz. Autobusean 60 pertsona inguru zihoazen, gehienak 15 urte inguruko nerabeak.
GIB diagnostiko berantiarren kopurua % 60ra igo da Euskadin
Osasun Sailak uste du HIESaren eta STIen inguruko estigmak diagnostikoa atzeratzen duela eta kutsatzeko arriskua handitzen duela. Osakidetzarekin batera, "Parktikatu sex-carea" kanpaina abiarazi du.