Ekonomia

Pasa den apirilaren 14an Europar Batasuneko Justizia Auzitegiak ebatzitakoaren arabera, Espainian administrazioarekin aldi baterako kontratuak kateatu dituzten interinoak mugagabe ez-finko bihurtzea ez da neurri nahikoa abusu horiek konpentsatzeko. 

Erregaiak dira oraindik ere goranzko presio handiena egiten dutenak, Irango gerrak eragindako shockak irauten duen seinale. Hala ere, eragin hori leundu dute, nolabait, elektrizitatearen prezioaren jaitsierak eta Espainiako Gobernuak onartutako neurri fiskalek. 

Konpainiak urtarrila eta martxoa artean izandako ustiapeneko emaitza gordina (Ebitda) 4.067,1 milioi eurora iritsi da, duela urtebete baino % 9,7 gutxiago. 

Sindikatu guztiak irten dira kalera apirilaren 28 honetan. LAB, ESK, STEILAS, EHNE-Etxalde eta HIRU sindikatuek elkarrekin egin dute manifestazioa, Donostian. ELAk, CCOOk eta UGTk euren mobilizazio propioak egin dituzte, Bilbon.

Mundu mailako diseinu-saririk garrantzitsuenak dira If Design golardoak. Bart banatu zituzten, eta Oiartzungo Niessen enpresak urrezko kategoria irabazi zuen. Bestalde, EAEko eta Nafarroako hogei bat proiektu izendatu zituzten.

Iazko lehen hiruhilekotik aurtengo lehen hiruhilekora, 6.700 langabe gehiago zenbatu dituzte EAEn (% 8,08), eta 5.800 gehiago Nafarroan. Landunen kopuruak ere gora egin du Euskadin (7.700 gehiago) eta behera, berriz, Nafarroan (1.300 gutxiago). Bestalde, Espainiako Estatuan 231.500 langabe gehiago erregistratu dituzte 2026ko lehen hiruhilekoan, 2013tik izandako hiruhilekorik txarrenean.

Enpresaren bi industria-jarduerei eustsiko lieke CLk, paperarena eta enbalajearena, eta plantillaren bi heren mantenduko lituzke. Eusko Jaurlaritzak begi onez ikusi du operazioa eta parte hartzeko borondatea du. Papresa hartzekodunen konkurtsoan dago, eta zabalik da hura erosteko eskaintzak aurkezteko epea. 

Azken orduko ezustekorik ezean, Kongresuak indargabetu egingo du 2026ko martxoaren 21etik 2027ko abenduaren 31ra bitartean amaitzen diren alokairu kontratuak bi urtez luzatzea ahalbidetzen duen lege dekretua. EAJk abstentziora joko duela iragarri du. 

Gaurkoan Orain-en albiste izango direnen laburpena, bi hitzetan.

Azken bi hamarkadetan EAEko energia-kontsumoa % 8,6 jaitsi den arren, Aitor Urresti Ingeniaritza Termikoan doktore eta EHUko irakasleak azaldu du prozesu industrial energetikoen kanporatzeak eta ekoizpen-ereduaren aldaketak eragin dutela jaitsiera hori. Era berean, garraioaren sektorearen kontsumoaren gorakada azaldu du: ibilgailuen tamaina handitu da eta "errebote-efektua" delakoak petrolioarekiko mendekotasuna sendotu du.

Arabak, Bizkaiak eta Gipuzkoak duela 20 urte baino energia gutxiago kontsumitzen dute. Industria-kontsumoaren jaitsierak eta garraioaren gorakadak energia-banaketa eraldatu dute, eta erregai fosilen mende jarraitzen du.

Konpainiaren egoerak "bideragarritasuna arriskuan jartzen du", eta baliteke "neurri gehigarriak hartzea", izandako "narriaduraren ondorioz", jakinarazi dio astelehen honetan enpresak Espainiako Balore Merkatuaren Batzordeari.

Konpainiaren gertuko iturriek adierazi dutenez, Uria Menendez bulegoarekin ari da lanean, hartzekodunen konkurtsoa aurrera eramateko. Tubos Reunidosek, baina, ez du informazioa baieztatu.

Konpainiak "baimenik gabe" ekoizpena eta hornidura murriztu zuen ikertuko dute, eta baita itzalaldiko egunean "prestasun-betebeharra urratu" ote zuen ere. 

Osasun-langileen greba dela eta, Imanol Pradales lehendakariak adierazi du Osasun Ministerioari edo ministroari dagokiela negoziazio-mahaian jarraitzea gatazkak iraun bitartean. Bere aldetik, Monica Garcia Osasun ministroak esan du greba batzordea "legez kanpoko kontuak" eskatzen ari dela, eta horregatik, gatazka "bizirik egon dadin” nahi duela.

Grebak hainbat zerbitzuri eragingo die: Donostia Bilborekin eta Gasteizekin lotzen dituztenei; Loiuko aireportua eta Donostia, Gasteiz eta Arrasate artekoei eta Debagoieneko linea guztiei. 

Arloko 73 profesionalek —mediku espezialistak, BAME ikasleak eta laguntza-unitateetako arduradunak— egin dute bat erabakiarekin, eta denek babesa adierazi diote dimititu berri duen Javier González Arteaga traumatologiako zerbitzuburuari. 

2024tik, asko murriztu du bere eskaintza aire konpainiak. Hain zuzen ere, duela bi urte baino 3 milioi eserleku gutxiago eskaintzen ditu gaur egun. Ryanairren kontseilari delegetuak adierazi du Aenak proposatutako aireportuetako tasen igoera dela eskaintza murriztearen arrazoietako bat.

Lanegunetan, bost tren zerbitzu berri egongo dira norabide bakoitzean, eta asteburuan, bakarra. Guztira, 101 joan-etorri —orain arte baino % 85 gehiago— izango dituzte astean inguru horietako bizilagunek.

Aquacria Basordas proiektuan hamar urtean 170 milioi euroko inbertsioa egitea aurreikusten da, eta zentral nuklear zaharraren lurretan kokatuko da.