Euskara

Hego Euskal Herrian selektibitatea amaitu eta gero, gaur abiatu da Iparraldean baxoa. Seaskako ikasleek desobedientziaren bidea hartu dute, ofizialki frantsesez egin behar duten matematikako azterketa euskaraz egin baitute. Baxoa osorik euskaraz egin ahal izatea eskatzeko elkarretaratzea egin dute.

Euskal Herriko 115 ikastoletako lehendakariek agerraldi jendetsua egin dute gaur arratsaldean Hernanin (Gipuzkoa). Azken boladan izandako auzien balorazioa egiteko eta emandako erantzun kolektiboaren balioa goratzeko agerraldia izan da. Ekitaldian, Oier Sanjurjo Nafarroako Ikastolen Elkarteko lehendakariak, Erik Etxart Seaskako lehendakaritzako kideak eta Nekane Artola Ikastolen Elkarteko lehendakariak hartu dute hitza.  

Azkenaldiko oztopoen aurrean ere "euskarazko hezkuntza baten alde indartsu eta gogotsu" arituko direla adierazi dute. Bi kasu aipatu dituzte bereziki:

• Lodosako kasua: Nafarroako Gobernuak Ibaialde ikastolari Haur Hezkuntzako ituna kentzeko egindako saiakera eta eskualdeak emandako babesa.

• Baxoaren borroka: Ipar Euskal Herrian azterketak euskaraz egin ahal izateko ikasleek zein eragileek erakutsitako konpromisoa.

Lehendakariak egonkortasun politikoa eta lankidetza defendatu ditu Euskadik aurrera egiteko: uztaila baino lehen transferitzeke dauden eskumenak ixtea eskatu du, eta ohartarazi du ustezko ustelkeria kasuak ezin direla aitzakia izan gobernatzeari uzteko.

Arnaldo Otegi EH Bilduren koordinatzaile nagusiak esan du "denbora irabazi" nahi izan dutela, euskararen legean negoziatzen jarraitu ahal izateko. Espainiako ustelkeria kasuen inguruan esan du "zalantzarik gabe borrokatu" behar dela, baina, haren ustez, funtsean helburu politiko batek eragin ditu operazioak: "PSOE hau" eta Pedro Sanchezek osatu duen ezkerreko aliantza suntsitzea. 

"Akordiorik eza ez da aukera bat. Euskarak zein Enplegu Publikoaren Legeak akordio eta adostasun zabalak eskatzen dituzte", esan du EH Bilduk. Bestalde, koalizioaren jatorrizko proposamena ere eztabaidatuko da batzordean.

Larunbatean Iruñean egingo den Euskaltzaleen Martxaren atarian, Idurre Eskisabel Euskalgintzako Kontseiluko idazkari nagusia itxaropentsu mintzatu da, eta ekitaldi jendetsua izatea aurreikusten dutela ziurtatu du. Herritarren inplikazioa eskatzeko ez ezik, agintariei mezu zuzena helarazteko ere baliatuko dute hitzordua. Euskaraz bizitzeko eskubidea bermatzeko, baldintza sozialak, politikoak, kulturalak eta materialak behar direla aldarrikatuko dute.

Adituen ustez, nahitaezkoa da denon parte-hartzea eta Adimen Artifiziala euskaraz erabiltzea, gero eta datu gehiago izan ditzan bere lana euskaraz ere ondo egiteko.

LAB sindikatuko koordinatzaile orokorrak CC.OO. sindikatua kritikatu du. euskararekiko duen jarreragatik Bere ustez, sindikatu horrek "akats galanta" egin du, ez bakarrik CC.OO ELA eta LABengandik urruntzen duelako, "euskal langileengandik" urruntzen duelako baizik. 

Iurretar idazleak ireki du Bilbo Zaharra euskaltegiak antolatzen duen Klasikoen Irakurraldi Jarraitua. Leturiaren egunkari ezkutua Txillardegiren liburua irakurriko da aurten.  

Hori dela eta, Seaskak bertan behera utzi du ekainaren 6an Bordelen egiteko deituta zuen elkarretaratzea.

Euskararen Aholku Batzordearen bilera zuzendu du gaur arratsaldean Imanol Pradales lehendakariak, Ibone Bengoetxea lehenengo lehendakariorde eta Hizkuntza eta Politikako sailburuarekin batera. "Euskararen etorkizunak kohesio soziala, aliantza berriak eta adostasun zabalak" behar dituela nabarmendu du.

'Pizkunderako Erronka 2036. Larrialditik indarraldirako jauzia' txostena aurkeztu du Euskalgintzaren Kontseiluak: orain arteko euskalduntze erritmoa bikoiztea eta urtero 30.000 hiztun irabaztea proposatzen da. Modu horretan, erabileran % 20ko langa gainditzea aurreikusten dute.

Edouard Geffray Frantziako Hezkuntza ministroak egin du iragarpena, bart, hedabide bati eskaini dion elkarrizketan. Aldaketa horrekin hezkuntza elebidunak legezko markoa izango duela nabarmendu du.

Imanol Pradales lehendakariari elkarrizketa egin diote Radio Euskadiko "Boulevard" saioan, eta bertan adierazi duenaren arabera, "ezin dugu beste alde batera begiratu segurtasun juridikorik eza dagoenean". Euskararen biziberritzeari dagokionez esan duenez, "fokua ez dago euskal administrazio publikoa euskalduntzean, hizkuntzaren erabilera sozialean baizik".

Euskara ikasten ari direnentzat zein Berri Txarrak eta Urbizuren jarraitzaileentzat oso baliagarria izan daitekeen Hiztegi bat webgunea sortu du Beñat Erazuma Urbizuren zaleak. Hiru atal ditu webguneak: Alfabetoa, Hutsunea bete jokoa eta abestien atala.

Lanak ohartarazi duenez, egoerak ez die etorri berriei soilik eragiten, "munduko hainbat herrialdetan hizkuntza gutxituetan hitz egiten duten lurraldeetako herriatarrei ere". Gainera, ikusi dutenez, kasu gehienetan adinekoek eta haurrek arrisku handiagoa dute osasun-arretako hizkuntza-desoreka horren ondorioak pairatzeko. 

Udalerri Euskaldunen Eguna ospatu du UEMAk Otxandion. 121 udalek osatzen dute gaur egun Udalerri Euskaldunen Mankomunitatea, eta guztien artean 355.500 biztanle ordezkatzen dituzte.